Kalendarz liturgiczny

7 Października

NAJŚWIĘTSZEJ MARYI PANNY RÓŻAŃCOWEJ

Kom. Św. Marka, Papieża i Wyznawcy

ŚŚ. Sergiusza, Bachusa, Marcelego i Apulejusza, Męczenników

 

Ryt zdwojony 2 klasy. Szaty białe.

 

 

 

Źródło: Pius Parsch „Rok Liturgiczny”, Poznań 1956, t. 3.

 

Abyśmy to, co zawierają, naśladowali, a co obiecują osiągnęli.

I. Uroczystość Matki Bożej Różańcowej.

Dzisiejsze święto ma na celu złożenie dziękczynnego hołdu Najświętszej Pannie za Opiekę, jaką roztacza Ona nad Kościołem dzięki modlitwie różańcowej; ustanowione zostało w dowód wdzięczności za zwycięstwo odniesione w bitwie morskiej pod Lepanto (7 października 1571 roku) oraz za inne zwycięstwa, odniesione przez wojska chrześcijańskie nad Turkami. Za Papieża Leona XIII ustanowiony został ryt tego święta (1887) i jego Oficjum (1888).

Należy dobrze zdać sobie sprawę z różnicy pomiędzy świętem a modlitwą różańcową. Różaniec jest modlitwą powstałą na tle kultu Matki Bożej w wiekach średnich. Nie potwierdzona historycznie legenda głosi, że modlitwę tę wprowadził Św. Dominik, któremu Matka Boża ją poleciła jako broń w walce z albigensami. Papież Pius V jako dominikanin gorąco ją popierał; niebawem zaś stała się ona najulubieńszą modlitwą ludu w całym świecie. Kościół przywiązał do niej liczne odpusty i zaleca jej odmawianie. Mimo to jednak Różaniec nigdy nie wchodził w zakres modlitwy liturgicznej, choć można by go nazwać „brewiarzem ludu”.

2. Msza (Gaudeamus)

Sławi we wszystkich tekstach zmiennych wielkość Maryi (introit) i uczy nas odmawiać Różaniec jako modlitwę myślną. Klasyczna kolekta objaśnia znaczenie modlitwy różańcowej: prosimy w niej o Łaskę, „abyśmy naśladowali to, co Tajemnice Różańcowe zawierają, a osiągnęli, co obiecują”. W Lekcji Marya ukazuje się jako Mądrość, ustanowiona przez Boga przed wiekami; „kto Jej słucha i dróg Jej strzeże”, osiągnie mądrość i doskonałość. Ewangelia opisuje wzniosłą scenę zwiastowania anielskiego, podaną nam dzisiaj dlatego, że Ave stanowi główną treść Różańca. Do Różańca nawiązuje również Antyfona na Komunię Świętą: „Wypuszczajcie kwiaty jako lilia i dajcie woń, i wypuszczajcie pełne wdzięku latorośle, a śpiewajcie pieśń chwały i błogosławcie Pana w dziełach jego”.

3. Różaniec a Liturgia.

Miłośnikom Liturgii zarzuca się niekiedy, że nie doceniają Różańca. Czy jednak jest tak rzeczywiście? Powinniśmy przede wszystkim zdać sobie sprawę z pewnych zasadniczych różnic:

A) Brewiarz i Msza Święta wchodzą w skład Liturgii, czyli Kultu Bożego w Kościele, Różaniec natomiast jest modlitwą prywatną i ludową, choć niewątpliwie pochwalaną i zalecaną przez Kościół. Otóż modlitwę liturgiczną trzeba wyżej cenić niż prywatną. Są to dwie rzeczy różne. Nie należy jednak na tej podstawie umniejszać znaczenia Różańca i go nie doceniać.

B) Ponadto my, zwolennicy Liturgii, zwalczamy rozpowszechniony wśród ludu zwyczaj odmawiania Różańca podczas Mszy Świętej, dążymy bowiem do tego, aby wszyscy wierni brali jak najżywszy udział w Świętej Ofierze, tego zaś oczywiście nie można w pełni pogodzić z odmawianiem modlitwy o zupełnie innym charakterze. Msza Święta jest Ofiarą i akcją, podczas gdy Różaniec jest modlitwą połączoną z rozmyślaniem. Nie przeczymy oczywiście, że Różaniec może być doskonałym przygotowaniem do Mszy Świętej i dziękczynieniem po niej. Główną bowiem jego treścią jest „Życie, Śmierć i Zmartwychwstanie” Pana Jezusa, a zatem Dzieło Odkupienia Chrystusowego, uobecnione we Mszy Świętej. To jest rzeczą zasadniczą. Z drugiej jednak strony istnieją punkty styczne pomiędzy Różańcem a Liturgią. Otóż przede wszystkim Różaniec zrodził się z liturgicznego sposobu myślenia w średniowieczu; toteż po dziś dzień jeszcze nazywa się go „Psałterzem Maryjnym”. Wielu Chrześcijanom 150 Ave różańcowych zastępuje poniekąd Brewiarz, jeśli go z braku czasu, sposobności lub wreszcie odpowiedniego przygotowania nie mogą odmawiać. Tak wtedy obok zwyczajnego Oficjum Kościoła „Psałterz Maryjny” jest skróconą i uproszczoną formą Brewiarza. Czy można by jednak bardziej jeszcze zbliżyć do siebie te dwa rodzaje modlitwy? Otóż odmawiając Różaniec nie myślimy o każdym poszczególnym Ave i zawartych w nim wyrazach, lecz odmawiamy je samymi tylko ustami, podczas gdy umysł zajęty jest głównymi myślami, obrazami i intencjami danej Tajemnicy; resztę puszczamy niejako mimo uszu. Podobnie postępujemy przy odmawianiu Psalmów i wszelkich w ogóle modlitw liturgicznych. Zamiast przykuwać myśl do każdego szczegółu zatrzymujemy ją na najważniejszych tylko punktach, a często nawet nie tyle na samym Psalmie, co na odpowiednim responsorium lub antyfonie. Dowodzi to jasno, że Różaniec można odmawiać na sposób modlitwy liturgicznej, a nawet w duchu Liturgii, z tą tylko różnicą, że teksty Brewiarza są o wiele bogatsze, bardziej urozmaicone, piękniejsze i głębsze. Tak właśnie odmawiają Różaniec ludzie obeznani z modlitwą liturgiczną, którzy przywykli łączyć nawet ustne modlitwy z rozmyślaniem. Uświadomiony liturgicznie człowiek świecki odmówi jedną lub drugą godzinę kanoniczną. zwłaszcza w niedzielę i święta; następnie odczyta urywek z Pisma Świętego, Ojców Kościoła lub Żywotów Świętych, łącząc je z odpowiednim rozmyślaniem. W dniach zaś, w których nie będzie mógł odmówić Brewiarza, zwłaszcza w czasie choroby, zastąpi mu go Różaniec. „Psałterz Maryjny” i Psałterz liturgiczny dają się znakomicie z sobą pogodzić, toteż nie należy ich uważać za skrajnie odrębne rodzaje modlitwy. Setki tysięcy wiernych, którzy na całej kuli ziemskiej odmawiają Różaniec, i setki tysięcy wiernych, którzy oddają się liturgicznej modlitwie brewiarzowej, łączą się w chóralnej modlitwie i śpiewie ku czci i Chwale Boga i Matki Najświętszej.

4. Św. Marka, Papieża i Wyznawcy.

Św. Marek sprawował rządy nad Kościołem zaledwie przez dziewięć miesięcy (od lutego do 7 października 336 r.) za cesarza Konstantyna, tzn. w czasie rozkwitu Kościoła po okresie prześladowań. Wybudował on dwa kościoły, z których jeden znajdował się na cmentarzu Balbiny, drugi pod jego wezwaniem, w którym spoczęły jego szczątki. W krótkim czasie swego panowania zdziałał wiele dobrego i pozostawił po sobie pamięć świątobliwego życia. Święto jego jest jedną z najstarszych uroczystości ku czci wyznawcy.

5. Święci Sergiusz i Bachus.

Dzieje obu tych Świętych osnute są licznymi legendami. Mieli pochodzić ze znakomitych rodów rzymskich i ponieść śmierć za wiarę pod panowaniem Maksymiana. Bachus, którego zachłostano na śmierć, skonał z Imieniem Jezus na ustach. Sergiuszowi zaś miano włożyć na nogi buty, gęsto wewnątrz nabijane gwoźdźmi; gdy zaś nie chciał odstąpić od Wiary, skazano go na ścięcie.

 

***

Mszał Rzymski 1931r.; Mszał Rzymski 1949r.

1. Najświętszej Maryi Panny Różańcowej. Różaniec, ta prosta a piękna forma uczczenia Tajemnic naszego Odkupienia, Liturgii za pośrednictwem Najświętszej Maryi Panny, nie może być obcym Duchowi. Dlatego też Kościół ustanowił to święto, abyśmy mogli uczcić Królowę Różańca Świętego, Która tyle Łask i pociech wyprosiła tym, którzy wiernie ten Różaniec odmawiali. Różaniec w dzisiejszej formie powstał zapewne w końcu XV wieku. Do rozszerzenia jego przyczynili się bardzo Dominikanie. Gdy w dniu 7 października, w którym Bractwo odmawiało Różaniec, odniesiono zwycięstwo nad Turkami pod Lepanto, Papież Pius V kazał obchodzić ten dzień jako święto Najświętszej Maryi Panny Różańcowej. W roku 1885 Papież Leon XIII zalecił odmawiać Różaniec przez cały miesiąc, aby za przyczyną Najświętszej Maryi Panny ubłagać Boga o Opiekę nad Kościołem Katolickim i o zwycięstwo chrześcijańskiej Prawdy.

2. Św. Marek, Rzymianin z pochodzenia, był papieżem przez osiem miesięcy za czasów Konstantyna Wielkiego. Wzmocnił on z wielką gorliwością dzieło pokoju rozpoczęte przez jego poprzednika, Papieża Sylwestra — dzięki długiej epoce pokoju, który nastał za panowania tego cesarza. Umarł w 336 r.

3. Święci Sergiusz i Bachus żyli na Wschodzie i byli umęczeni w III wieku. Św. Marceli został umęczony w Kapui. O Św. Apulejuszu nie mamy ścisłych danych.

„W Niższej Syrii, mówi Martyrologium, bito Bachusa hakami, które mu poszarpały ciało na strzępy; umarł w mękach, wyznając Imię Jezusa. Sergiusz, któremu włożono obuwie z gwoździami, przebijające mu nogi, trwał silnie w Wierze i został ścięty. W Rzymie Święci Męczennicy Marceli i Apuleusz otrzymali koronę męczeńską i zostali pogrzebani w pobliżu miasta”.

 

 

 

Z MARTYROLOGIUM RZYMSKIEGO (1956R.)

 

 

Dnia 7-go października oprócz tego obchodzi Kościół Święty pamiątkę następujących Świętych Pańskich, zamieszczonych w Rzymskim Martyrologium:

 

W Rzymie przy Via Ardeatina złożenie zwłok Św. Marka, Papieża i Wyznawcy.

W prowincji Augusta Eufratesia męczeństwo 2 szlachetnych Rzymian, Świętych Sergiusza i Bachusa za cesarza Maksymiana. Bachus był długo bity surowymi żyłami, aż całkiem poszarpany wyzionął ducha; Sergiuszowi dano sandały na nogi, przez które poprzebijano ostre gwoździe; pozostając mimo to jeszcze stałym w Wierze, został wreszcie ścięty. Do miejsca zwanego Sergiopolis, gdzie zwłoki jego spoczywają, pielgrzymują liczni Chrześcijanie dla cudów, jakie tam się dzieją.

W Rzymie śmierć Świętych Marcella i Apuleja. Byli dawniej uczniami czarnoksiężnika Symona; lecz na widok cudów działanych za Pomocą Bożą przez Św. Piotra, Apostoła, opuścili swego nauczyciela, a natomiast w Wierze Chrystusowej kazali się pouczać; po męczeństwie Apostołów zdobyli sobie i oni koronę męczeństwa i zostali pochowani w bliskości miasta.

Również w prowincji Augusta Eufratesia pamiątka Św. Julii, Dziewicy, która pod prezesem Marcjanem życie swe położyła za Wiarę Świętą.

W Padwie męczeństwo Św. Justyny, Dziewicy, która ochrzczona przez Św. Prosdocyma, ucznia Św. Piotra, Apostoła, została dla swej stałości w Wierze ścięta pod namiestnikiem Maksymem.

Pod Bourges uroczystość Św. Augusta, Kapłana i Wyznawcy.

W obwodzie Reims uroczystość Św. Helana, Kapłana.

Tegoż dnia uroczystość pamiątkowa „Maryi Zwycięskiej“, którą ustanowił Papież Pius V z powodu zwycięstwa, jakie za Pomocą Maryi odniosła flota Chrześcijańska nad Turkami pod Lepanto; Grzegorz XIII dla tej samej przyczyny zarządził obchód uroczystości Różańca Świętego w pierwszą Niedzielę tego miesiąca. A

 

 

 

A gdzie indziej wielu innych Świętych Męczenników i Wyznawców oraz Świętych Dziewic.

R. Deo gratias.

 

 

 

 

 

 

 

 

© salveregina.pl 2023